Thoracolumbale wervelfractuur

Quick Look:

Cave: Elk HET = verdenking wervelletsel. Bij intoxicatie/bewusteloosheid altijd afbeelden.
Stabilisatie: Log-roll methode (min. 4 personen). Wervelplank zo snel mogelijk verwijderen (decubitusrisico).
Consultatie: Neuroloog bij neurologie of betrokkenheid middelste/achterste pijler. Neurochirurg bij mogelijke OK-indicatie.
Gouden regel: Bij één aangetoonde fractuur na HET de gehele wervelkolom screenen.

Traumamechanisme

Hoogenergetisch trauma (HET): val van hoogte, verkeersongeval.
Laagenergetisch: kan voorkomen, maar dit protocol sluit spontane osteoporotische inzakkingsfracturen uit.

Classificatie

Nieuwe AO Spine-classificatie:

Type A: Compressieletsel (A0: minor, A1: wedge, A2: split, A3/A4: burst).
Type B: Distractieletsel (PLC betrokken).
Type C: Translatie/dislocatieletsel.
Modifiers: M1 (PLC status onduidelijk), M2 (comorbiditeit zoals M. Bechterew).
Neurologie: N0 (intact), N1 (transiënt), N2 (radiculair), N3 (incompleet myelum), N4 (compleet myelum).

Beleid Conservatief

Indicatie: Stabiele fracturen (doorgaans A0 t/m A2, soms A3 afhankelijk van AO Spine Injury Score).
Behandelaar: Traumachirurg.
Therapie: Mobiliseren op geleide van pijn (soms met korset/brace op indicatie).
Follow-up: X-controle na 2 wk, 6 wk en 3 mnd.

Beleid Operatief

Indicatie: Instabiele fracturen (Type B, C en sommige A3/A4), neurologische uitval.
Techniek: Doorgaans dorsale stabilisatie met pedikelschroeven craniaal en caudaal van de fractuur.
Antibiotica: Cefazoline 2000mg i.v. (20 min. pre-OK).

Complicaties / Red Flags

Myelumletsel (dwarslaesie).
Uitbreken materiaal of non-union.
Chronische rugklachten (komt veel voor, ook na geslaagde behandeling).
Decubitus (door te lang op wervelplank liggen).

Nazorg & Controles

Mobilisatie: Na operatieve stabilisatie direct mobiliseren.
Antistolling: Bij bedrust Fraxiparine (1dd 2850IE, bij >80kg 1dd 5000IE).
Osteoporose: Screening verplicht bij alle patiënten > 50 jaar.