Patellapeesruptuur

Traumamechanisme

• Indirect trauma: plotselinge krachtige contractie van de quadriceps terwijl de knie licht gebogen is.
• Risicofactoren: Repetitieve microtraumata ('jumper's knee') of eerdere corticosteroidinjecties in de pees.

Anamnese & Lichamelijk Onderzoek

• Plotselinge 'knap' aan de onderzijde van de knieschijf.
• Pijn en onvermogen om te belasten of het been gestrekt te heffen.
• Lichamelijk onderzoek: Delle palpabel direct distaal van de patella.

Röntgen & Beeldvorming

• Standaard: X-knie AP en lateraal.
• Kenmerk: Patella alta (hoogstand). Gebruik de Insall-Salvati ratio voor objectivering.
• Echo: Meestal niet nodig, de kliniek en röntgenfoto zijn vaak eenduidig.

Classificatie

• Volledige ruptuur (onderbreking extensie-apparaat distaal van de patella).

Beleid Conservatief

• Indicatie: Vrijwel nooit. Alleen bij patiënten die pre-existent rolstoelafhankelijk zijn of medisch niet belastbaar voor OK.

Beleid Operatief

• Indicatie: Alle acute patellapeesrupturen (bij voorkeur binnen 7 dagen).
• Techniek: End-to-end hechting (Maxon/PDS) met Krakow-techniek door transpatellaire boorgaten of botankers.
• Augmentatie: McLoughlin cerclage (draad/band om patella naar tuberositas) om de hechting te beschermen.
• Cave: Voorkom 'patella baja' (te strak aantrekken), dit geeft blijvende flexiebeperking.

Complicaties / Red Flags

• Re-ruptuur.
• Patella baja (leidend tot flexieverlies).
• Breken van de cerclagedraad.
• Infectie.
• Extensor lag (krachtsverlies bij laatste stukje strekken).

Nazorg & Controles

• Gips/Brace: 6 weken loopkoker.
• Oefenen: Direct starten met isometrische quadricepscontracties in de koker.
• Vroeg functioneel: Bij stabiele fixatie na 3 weken overstap naar afneembare koker/brace (ROM 0-90°).
• Belasten: Na 6 weken volledig belasten op geleide van pijn.
• Materiaal: Eventuele cerclage verwijderen na 3-4 maanden.
• Antistolling: 6 weken profylaxe post-operatief.