Geïsoleerde tibiaschachtfractuur (volwassenen)
Quick Look:
- Cave: De intacte fibula veroorzaakt vaak distractie en varisering van de tibia.
- Risico: Verhoogde kans op delayed union en pseudo-artrose vergeleken met dubbele onderbeensbreuken.
- Beleid: Operatief (IM-pen) heeft de voorkeur boven conservatief om standafwijkingen te voorkomen.
- Compartiment: Blijf alert op compartimentsyndroom, ook bij geïsoleerde letsels.
Traumamechanisme
- Meestal direct inwerkend geweld.
- Soms indirect geweld (torsiekracht of axiale belasting in varus/valgus).
Anamnese & Lichamelijk Onderzoek
- Pijn, onvermogen tot belasten, zwelling en hematoom.
- Lichamelijk onderzoek: Inspectie weke delen, palpatie van de gehele tibia. Controleer altijd distale sensibiliteit en pulsaties.
Röntgen & Beeldvorming
- Standaard: X-onderbeen AP en lateraal (inclusief knie- en enkelgewricht).
- CT-scan: Vrijwel nooit geïndiceerd.
-
Classificatie
- AO 42-A/B/C: Geïsoleerd.
- Acceptabele standen: <10° antecurvatie, <5° recurvatie, <10° valgus, maar varus wordt slecht getolereerd (neiging tot varisering door fibula).
Beleid Conservatief
- Indicatie: Alleen bij onverplaatste dwarse fracturen die snel belastbaar zijn, of bij patiënten met een te hoog OK-risico.
- Therapie:
- 1 week mineraal bovenbeensgips.
- Daarna kunststof bovenbeensgips tot 4-6 weken.
- Vervolgd door een Sarmiento brace tot 12 weken post-trauma.
- Risico: Bijna altijd neiging tot varusstand.
Beleid Operatief
- Gouden standaard: Intramedullaire fixatie middels Expert Tibia Nail (ETN).
- Voordeel: Directe stabiliteit, heft de distractie door de fibula op en maakt vroege mobilisatie mogelijk.
- Techniek: Intredeplaats mediaal van patellapees. Indien mogelijk dynamisch vergrendelen.
- Compartimentsyndroom: Bij voorkeur decompressie via laterale incisie (voorkomt infectiegevaar bij mediale fractuurplaats).
Complicaties / Red Flags
- Varus-misstand (bij conservatieve behandeling).
- Delayed union / Pseudo-artrose.
- Compartimentsyndroom.
- Infectie of nabloeding.
- Rotatie-afwijking.
Nazorg & Controles
- Nabehandeling:
- Dwarsfractuur: Direct belasten op geleide van pijn.
- Schuin/spiraal: 6 weken onbelast, daarna volledig belasten.
- Antistolling: Conform protocol (6 weken post-OK of zolang gips/onbelast).
- VOSM: Materiaalverwijdering na minimaal 1 jaar bij klachten (knie/grendelschroeven).
-