PIP en DIP luxaties
Quick Look:
- Mechanisme: Direct (bal) of indirect (haken) trauma.
- Classificatie: Meestal dorsaal (volaire plaat stuk). Volair is zeldzaam (centrale slip stuk).
- Acute actie: Neurovasculaire check -> Oberst anesthesie -> Repositie.
- Test na repositie: Altijd stabiliteit van volaire plaat, collaterale banden en centrale slip (Elson test) controleren.
- Beleid: Meestal conservatief (buddy-splint of extensieblokkerende spalk). Operatief bij instabiliteit of grote fracturen.
Traumamechanisme
- Direct trauma (val, stoten, bal) of indirect trauma (blijven haken).
- Dorsale luxatie: Meestal ruptuur volaire plaat.
- Volaire luxatie: Verdenking op letsel centrale slip.
- Laterale luxatie: Ruptuur collaterale ligamenten.
Beleid Conservatief
- Dorsale luxatie (stabiel): Buddy-splint of extensieblokkerende spalk (0-10° flexie) voor 3-4 weken.
- Dorsale luxatie (instabiel): Extensieblokkerende spalk voor 4-6 weken.
- Volaire luxatie (stabiel, verdenking centrale slip): Immobilisatie van alleen het PIP in 0° extensie (circulair spalkje) gedurende 6 weken.
Beleid Operatief
- Indicatie: Gedisloceerde fracturen, irreponibele luxatie, of ernstige instabiliteit door weke delen letsel.
- Techniek: K-draden, ORIF (schroef/plaat) of weke delen herstel. Bij comminutieve fracturen: Suzuki-tractie.
Complicaties / Red Flags
- Stijfheid: Grootste risico bij te lange immobilisatie.
- Re-dislocatie: Vooral bij inadequate spalkbehandeling.
- Rotatieafwijking: Bij fractuurluxaties.
- Chronische artrose.
Nazorg & Controles
- Nabehandeling:
- Na ORIF: Direct oefenstabiel, start handtherapie <1 week.
- Na K-draden: 2-3 weken gips (intrinsic plus), K-draden na 3-4 weken verwijderen.
- Controle: 1 week (functie/spalk), 3 weken (X-foto/oefenen), 6 weken (functie).